Dziady cz.II - Motyw winy i kary

Motyw ten najlepiej uwidacznia się w postaci Widma Złego Pana. To duch dziedzica, który za życia traktował poddanych chłopów okrutnie, bezlitośnie bijąc ich lub pozostawiając samym sobie, kiedy byli wygłodzeni i wybiedzeni. Za brak miłosierdzia musi teraz tułać się po świecie, rozszarpywany przez ptaki, które symbolizują zmarłych z jego powodu  ludzi, i błagać dawnych poddanych o jedzenie, aby móc wyzwolić się z czyśćca. Jego postać pokazuje, że za każde przewinienie nastąpi odpowiednia kara, jeżeli nie na ziemi, to w niebie. Nikt, nawet bogata szlachta, nie może czuć się bezkarna.