Na stronie używamy cookies. Korzystanie z witryny oznacza zgodę na ich wykorzystywanie. Szczegóły znajdziesz w Polityce Prywatności.
ZAMKNIJ X

Oświecenie

Prowadzili ją pijarzy. Miała szeroki program z zakresu wiedzy ogólnej (nauki przyrodnicze, ekonomia, prawo, języki obce, architektura). Nauka trwała 8 lat. Językiem wykładowym była łacina. Uczyło się tam wielu wybitnych Polaków. Dała początek reformie szkolnictwa polskiego. Istniała do 1832.
Biblioteka Załuskich, nazywana też Biblioteką Rzeczypospolitej, była jedną z największych bibliotek na świecie w drugiej połowie XVIII wieku oraz jedną z pierwszych, które usiłowały realizować zadania biblioteki narodowej – to w niej gromadzono, katalogowano i udostępniano możliwie najpełniejszy zasób polskiego piśmiennictwa. Fundatorami Biblioteki byli bracia - biskupi Józef i Andrzej Załuscy. Biblioteka oddano do użytku publicznego w 1747.
Teatr Narodowy był pierwszym w Polsce teatrem publicznym. Otwarto go w stolicy w 1765. Jego repertuar kształtowali: Bohomolec, Zabłocki, Bogusławski. Teatr odgrywał ważną rolę w walce o zwycięzco oświeceniowych ideałów oraz uchwalenie Konstytucji 3 maja.
„Monitor” to czasopismo założone w Warszawie z inspiracji króla Poniatowskiego w 1765 i wydawane do końca 1785. Wzorowano się na pismach angielskich („Spectactor”). Najważniejszą rolę pismo odegrało w pierwszych latach istnienia, redagował je wtedy m.in. Krasicki.
Szkoła Rycerska, czyli Korpus Kadetów, założony przez Poniatowskiego w 1765. Był to pierwszy w Polsce świecki zakład naukowy kształcący obywateli i oficerów, przeznaczony dla młodzieży szlacheckiej. Wykładano przedmioty ogólne i wojskowe. Wpajano wychowanie w duchu patriotycznym i wierności dla króla. Komendantem był książę Czartoryski. Szkoła mieściła się w Pałacu Kazimierzowskim w Warszawie. Jej wychowankami byli m.in. Kościuszko, Niemcewicz, Jasiński.
Obiady czwartkowe organizowano od 1770. Były to cotygodniowe spotkania pisarzy